Hit (5489) Ş-41

İstanbul

Diğer Adları : Bizantium, Nova Roma (Yeni Roma), Stamboul-Stambul, Konstantiniyye, İstambol, İslambol, İslambul. Ülke : Türkiye
Kurucusu : Kuruluş Tar :
Ekleyen : Nurgül Çepni/2008-12-26 Güncelleyen : /2014-01-07

İstanbul

Türkiye'nin en kalabalık, iktisadi ve kültürel açıdan en önemli şehri.

Belediye sınırları göz önüne alınarak yapılan sıralamaya göre, 11 milyonu geçen nüfusuyla dünyada üçüncü, Avrupa'da birinci sırada gelir. 133 milyar dolarlık yıllık üretimiyle Dünyada 8. sırada yer alır.

Marmara kıyısı ve İstanbul Boğazı (Boğaziçi) boyunca, Haliç'i de çevreleyecek şekilde Türkiye'nin kuzeybatısında kurulmuştur. İstanbul'un Avrupa'daki bölümüne Rumeli Yakası, Asya'daki bölümüne ise Anadolu Yakası denir. Dünyada iki kıta üzerinde kurulu tek metropoldür. 39 ilçesi vardır, sınırları içinde büyükşehir belediyesi ile birlikte toplam 40 belediye bulunmaktadır.

Dünyanın en eski şehirlerinden biri olan İstanbul, 330 - 395 yılları arasında Roma İmparatorluğu, 395 - 1204 ile 1261 - 1453 yılları arasında Doğu Roma İmparatorluğu, 1204 - 1261 arasında Latin İmparatorluğu ve son olarak 1453 - 1922 yılları arasında Osmanlı İmparatorluğu'na başkentlik yapmıştır.

İstanbul Boğazı boyunca ve Haliç'i çevreleyecek şekilde Türkiye'nin kuzeybatısında kurulmuştur. İstanbul, batıda Avrupa yakası ve doğuda Asya yakası olmak üzere iki kıta üzerinde kurulu tek metropoldür. 32 ilçesi vardır.

M.Ö. 667 yılında; İstanbul'a yerleşim kuran kolonist Megaralılar şehri o dönemdeki kralı Byzas için "Bizantium" ismini koymuştur. M.S. 196 yılında da Roma İmparatoru Septimius Severus şehri bir saldırı sonrasında ele geçirmiş, ancak bu sırada şehir bir harabe haline gelmiştir. Şehri yeniden onarınca, bir çok Romalı da İstanbul'a göç etmiştir. Her ne kadar Severus şehre oğlunun ismi Augusta Antonina (İmparator olunca ismi Antoninus Caracalla olmuştur) vermek istese de rivayete göre, Konstantin şehre Konstantinopolis ismini vermeden önce halk arasında bu şehre Nova Roma (Yeni Roma) deniliyordu.

Konstantin de ilk başta şehrin resmi ismini Nova Roma koymak istedi; ancak dini anlaşmazlıklar çıkınca bundan vazgeçti. İstanbul adının kökeninin Antik Yunancaya dayandığı da rivayet edilir. Türkler İstanbul'u ele geçirmesi sırasında ve öncesinde; Selçuklularda olduğu gibi şehre Stamboul-Stambul demekteydiler. Türklerin yanı sıra; 10. yüzyılda Arapların 12. yüzyılda da Ermenilerin şehri bu isimle çağırdıklarını öngörürler. Ancak; devlet işlerinde Osmanlı İmparatorluğu Konstantiniyye ismini kullanır.

Şehrin İstanbul ismini sık kullanması ise 17'inci yüzyılda; Evliya Çelebi'nin şehirden bu isimle bahsetmesiyle başlar. İstanbul kelimesi Rumca "??? ??? ?????" ya da "???? ????" (eis tén pólin ya da sten pole =şehire doğru ya da şehirde ) tümcesinden gelir. 18'inci yüzyılda III. Mustafa döneminde ise; paraların üzerinden Konstantiniyye kaldırılarak, İstambol'u koyunca resmiyete dönüşür. (1770)

İstanbul'a farklı isimler veren pek çok dil vardır:

Rumca: Konstantinúpolis (????????????????), Istinpolin, Megali Polis, Kalipolis, Vizantion

Latince: Bizantium, Constantinopolis, Antoninya, Alma Roma, Nova Roma

Slavca: Çargrad, Konstantingrad

İbranice: ???????? (İs-tan-bul), Ortaçağ'da ????? (Kuş-ta)

Norsca: Miklagard

Ermenice: Vizant, Stimbol, Esdambol, Eskomboli, Stambol (????????)

Arapça: Bizantiya, el-Mahsura, Kustantina el-uzma

Selçuklular zamanında: Konstantiniyye, Mahrusa-i Konstantiniyye, Stambul

Eski Rusça: Çargrad, Vizantiy, Konstantinopol, Stambul

Osmanlıcada: Dersaadet, Deraliyye, Mahrusa-i Saltanat, Istanbul, Islambol, Islambul, Darü's-saltanat-ı Aliyye, Asitane-i Aliyye, Darü'l-Hilafetü 'l Aliye, Payitaht-ı Saltanat, Dergâh-ı Mualla, Südde-i Saadet, Kostantiniyye

( ????????? )

Fransızca : Istanbul

İspanyolca : Estambul

Macarca : Isztambul

Litvanca : Stambulas

Letonyaca : Stambula

Arnavutça : Stambolli

Galce : Iostanbúl

Loglanca: Gonstantinupol

Lazca: Poli

Ladino: Estanbol

Farsça: Estanbol

Rumence: İstambul

Her ne kadar 300.000 yıldan bu yana Dünya 3 kez Buzul Çağı geçirip, toprak kütlesi yer değiştirse de; Küçükçekmece'deki Yarımburgaz mağarasında Neolitik ve Kaltolitik insanlara değin izler bulunmuştur. Dudullu'da Alt Paleolitik Çağ, Ağaçlı'da Orta Paleolitik Çağ ve Üst Paleolitik Çağ'da kullanılan aletlere rastlanılmıştır. Ancak, Dünya'nın herhangi bir yerinde bu çağlara değin izlere rastlanabilir. Son buzul çağı sonrasındaki izler M.Ö. 5000 yıllarına aittir. Kasım 2008 tarihinde Marmaray Projesi kapsamında yapılan son kazılarda şehrin tarihinin M.Ö. 8000 yılına kadar dayandığına dair kanıtlar bulunmuştur.

İstanbul'un kent tarihini 4 ana başlıkta toplayabiliriz. Bunlar; İstanbul'un isminin Byzantium olduğu ikinci yerleşim dönemleri, Konstantin tarafından kurulan Bizans İmparatorluğu'ndaki Konstantinopolis dönemi, Osmanlı İmparatorluğu dönemi ve Cumhuriyet sonrası dönemi. İstanbul, Roma İmparatorluğu (330-395)'nun, daha sonra Bizans İmparatorluğu (395-1204, 1261-1453) ve Latin İmparatorluğu (1204-1261)'nun, son olarak da Osmanlı İmparatorluğu (1453-1922)'nun başkenti olmuştur. Romalılar ve Bizanslılarca başkentleri Konstantinopolis, Osmanlılarca başkentleri Stambul, İslambol, Konstantiniyye, Dersaadet v.b. anılmıştır. Türkiye Cumhuriyeti'nce şehir 1930 yılından beri resmi olarak İstanbul diye adlandırılmaktadır.

Bizans Dönemi M.Ö. 660 ile M.S. 324 yılları arasını kapsar. M.Ö. 667'de Megara halkı; şehre yerleştikten sonra; kralı Byzas için, Byzas'ın yeri veya şehri anlamındaki Bizantium (Byzantium ya da Bizantion - ?????????) ismini koyar.

Bilinen efsaneye göre Megaralılar Ege Denizi'nde kuzeye doğru yol alır, bu sırada Kral Byzas'a da Delfi kahininden "körün zıttı"nda yeni bir şehir kuracağını söyler. Mageralılar da Boğaziçi'ye ulaştıktan sonra, koyları gezer ve dönemin Kalkedon'u (????????) günümüzde Kadıköy olan yere şehrin ilk temellerini kurar.

Megaralılar daha sonra Sarayburnu'na da yerleşmiş; ancak bir çok kez şehir istilaya uğramıştır. M.Ö. 269'da Bitinyalılar tarafından ele geçirilmiştir. M.Ö. 202'de Bitinyalılar Makedonların istilasından korkarak; Roma'dan yardım talebinde bulunmuş ve Roma kültürü yavaşça şehri etkilemeye başlamıştır. M.Ö. 146'dan itibaren de Roma İmparatorluğu'nun egemenliği altına girmiştir. Şehir o dönemden itibaren; Bitinya-Pontus eyaletinin içinde olmuştur.

Roma İmparatoru "Septimus Severus" şehri, halk Partlıları tuttuğu için M.S. 196'de şehri istila eder ve şehir neredeyse tamamen yok olur. (Başka bir görüşe göre de Severus şehirdeki tüm yerleşim yerlerini yakmıştır.) Severus şehri oldukça beğendiği için; şehri tamanen yeniden kurar. Bu dönemde Roma'da yaşanan sorunlardan dolayı; Roma halkının büyük bir çoğunluğu İstanbul'a göç eder. Bu dönem içerisinde; Roma'dan İstanbul'a gelenler şehre "Nova Roma" (Yeni Roma) diyecektir; ancak bu isim hiç bir zaman resmiyet kazanmaz.

269 yılında Gotların egemenliğine geçen şehir; 313'de de Nikomedyalıların eline geçer. Konstantin da Nikomedyalılardan şehri alır ve şehir Roma İmparatorluğu'nun başkenti olur..

Bizans İmparatorluğu Dönemi 324 - 1453 yılları arasını kapsar. I. Konstantinus şehri ele geçirip Roma İmparatorluğu'nun başkenti yaptıktan sonra, şehir ayrıca Roma'nın doğusunun yönetim merkezi olur. Romalı nüfusu bu dönemde, Romalı soyluların göçü de dahil olmak üzere önemli boyutta arttı. Bu dönemde; yeni bir mimari yapıyla şehir oldukça genişledi. 100 kişilik bir hipodromun (Sultanahmet Meydanı) yanı sıra, limanlar ve su tesisleri yapıldı.

Konstantinus'un döneminde şehre Nova Roma dese de; 11 Mayıs 330 da şehrin ismi Konstantinopolis oldu. Döneminde Dünya'nın en büyük katedrali olan Ayasofya'yı 360'da kuran Konstantin; böylece Roma İmparatorluğu'nun dinini de Hıristiyanlık olarak değiştirdi. Pagan Roma dinine inanan batı ile ilk kopuş da bu dönemde başladı. Her ne kadar; Bizans İmparatorluğu I. Theodosius'un ölümü ile başlasa da; Bizans İmparatorluğu Konstantinus Hristiyanlığı getirmesine duyduğu saygıdan kendisini hep bir Bizans İmparatoru olarak görmüş; 1453'deki çöküşüne kadar da 10 İmparatorunun daha ismi Konstantinus olmuştur. Bu dönemde İstanbul'un rolü oldukça stratejiktir; Avrupa ve Asya arasında bir kapı olmuştur. Bu vesile ile, ticaret, kültür ve diplomasinin yapıldığı bir merkezdir. Bu dönemde şehrin ismi "Poli" (şehir) de olmuştur.

476'da Batı Roma'nın yıkılması sonrasında da; Batı Roma İmparatorluğu'ndaki Romalıların büyük bir çoğunluğu buraya göç etmiş, ve Bizans İmparatorluğu'nun da başkenti İstanbul olmuştur. 543'de nüfusun yarısının ölümüne sebebiyet veren veba salgınından sonra; şehir İmparator I. Jüstinyen döneminde yeniden inşa edilmişdir.

700lü yıllarda Sasaniler ve Avarlar'ın saldırısına uğrayan şehir; 800lü yıllarda Bulgarlar ve Arapların, 900lü yıllarda ise Ruslar ve Bulgarların saldırısına uğramıştır.

Ancak; saldırılar arasında en yıkıcı olanı 1204 yılında olmuştur. Haçlılar tarafından; 4. Haçlı Seferi'nde 1204 yılında ele geçirilen şehir yağmalanmış; halkın büyük bir çoğunluğu şehirden kaçmış; yoksul ve enkaz içinde bir kente dönüşmüştür. Bunun sebebi Batı Roma'da büyüyen Latinlerin; Katolik Hristiyanlık anlayışı ile Bizans'daki Ortodoks Hristiyanlık inanışı arasındaki farklılıklar ve uyumsuzluklardır. Bu dönem sonrasında, 1261 yılında Palailogos Hanedanından; Michael VIII Palaeologus şehri tekrar ele geçirmiş ve Latin'lerin dönemini sona erdirmiştir.

Bu dönemden sonra giderek küçülen Bizans; Osmanlı İmparatorluğu tarafından 1391'den sonra kuşatılmaya başlamış; en sonunda 29 Mayıs 1453'de Osmanlı İmparatorluğu'nun himayesine geçmiştir. İstanbul'un fethi, Dünya tarihinde Orta Çağ'ın sonunu simgelemektedir

Osmanlı Dönemi 1453 - 1923 yılları arasını kapsar. 29 Mayıs 1453'de; Osmanlı İmparatorluğu padişahı Fatih Sultan Mehmet'in 53 gün süren kuşatması sonrasında; İstanbul Osmanlı'nın 3'üncü ve son başkenti olur.

Osmanlının ele geçirmesinden sonra; Topkapı Sarayı ve Kapalı Çarşı'nın da kurulması ardından bir çok okul ve hamam açılır. Dünya'nın ve İmparatorluğun dört bir yanından insanlar İstanbul'a taşınır. Yahudilerin, Hristiyanların ve Müslümanların beraber yaşadığı kozmopolit bir toplum olur. Bizans döneminden kalan, eski binalar ve surlar onarılır. Fetihten 50 yıl sonra; İstanbul Dünya'nın en büyük şehirlerinden biri olur. "Küçük Kıyamet" olarak da adlandırılan; 14 Eylül 1509 İstanbul Depremi sonrasında (8 şiddetinde olduğu ileri sürülmektedir); 45 gün süren artçı sarsıntılarla binlerce bina yıkılır ve bir çok insan yaşamını kaybeder.

1510 yılında; Sultan II. Beyazıd; 80.000 kişinin çalışmasıyla şehri yeniden kurar. Günümüzde de varolan eserlerin büyük bir çoğunluğu bu dönemden kalmıştır. Kanuni Sultan Süleyman döneminde; mimari ve sanat konularına önem verilir. Mimar Sinan camiler ve diğer binalar kurar. Lale Devri döneminde; Sadrazam Nevşehirli Damat İbrahim Paşa 1718 yılından itibaren; itfaiye'yi kurmuş, ilk matbaayı açmış ve fabrikalar kurmuştur. 3 Kasım 1839'da ilan edilen Tanzimat Fermanı sonrasında da batılaşma süreci hızlanmış; ve bir çok alanda yenilikler yaşanmıştır.

Haliç'in üzerine köprü; Karaköy'e tünel, demiryolları, kentin içindeki deniz taşımacılığı, belediye örgütlerinin, hastanelerin kurulmasıyla modern bir şehir halini almıştır. 1894 yılında; Üçyüzon Depremi'ni yaşayan İstanbul, tekrar büyük bir zarar görmüş, I. Dünya Savaşı'nın sonlarında 13 Kasım 1918'de İtilaf Devletleri donanmasınca da işgal edilmiştir.

29 Ekim 1923'de Türkiye Cumhuriyeti'nin kurulmasıyla da İstanbul'un 2500 yıldır süren başkentlik dönemi de sona ermiştir.

Osmanlı ve Bizans kayıtlarında, 1291 Yıldırım Bayezıd döneminde İstanbul’un alınması amacıyla yapılan kuşatma kaldırılırken, yapılan anlaşma gereği Sirkeci’de bir Türk mahallesi kurulması şartına uygun olarak Göynük ve Taraklı’dan 760 hane Manav İstanbul’a yerleştirilmiştir. Yani İstanbul’a yerleştirilen ilk yerli Türklerin, bu yöreden giden Manavlar olduğu kaynaklarca da doğrulanmaktadır. Özellikle anadolu yakasındaki türklerin kökeni manavlardır.

Cumhuriyet sonrası 1923-1950 yılları arasında fiziksel atılımlar olmuştur. 1900'lerin başında 1 milyon olan nüfus, 1927'de 690.000'e düşmüştür, 1935'de 740.000 ve 1945'de tekrar 900.000'e ulaşmıştır. 1950'lerde Balkanlar'dan göç almıştır. Bu dönemde şehirleşmede gecekondular önplana çıkmaktadır. 1960'larda ise gecekonduların yanında, apartmanlaşma başlamıştır. 1970'lerde hızlı nüfus artışı ile konut ve ulaşım sorunları önem kazanmıştır. Bu dönemde otomobil sayısının artması ve sonucunda trafiğin artması Boğaziçi Köprüsü'nün yapılmasında etkili olmuştur ve ulaşımda önemli bir yere gelmiştir. İstanbul metropoliten alanı 1970-1975 yılları arasında merkezde 50 kilometre yarıçaplı bir alan iken 1980'de 60 kilometre yarıçapa ulaşmıştır. 1990'ların nüfus artışı, nüfusun dış taraflara yayılması ile sonuçlanmıştır ve sonucunda İETT'nin yetersiz gelmesi ile dolmuş ve minibüsler bu açığı kapatmaya çalışmışlardır. 70’li yıllarda eski hızı ile olmasa da imar faaliyetleri canlandı. 1973 yılında Boğaziçi Köprüsü açıldı. Çevre yollarıyla birlikte Boğaziçi Köprüsü yeni yerleşim birimlerinin doğmasına ve metropoli kuşatan çevrede yeni rant alanlarının oluşmasına yol açtı.

İstanbul'un tarihi 300 bin yıl önceye kadar uzanır. Küçükçekmece gölü kenarında bulunan Yarımburgaz mağarasında yapılan kazılarda insan kültürüne ait ilk izlere rastlanmıştır. Bu dönemde gölün çevresinde Neolitik ve Kalkolitik insanların yasadığı sanılmaktadır. Çeşitli dönemlerde yapılan kazılarda, Dudullu yakınlarında Alt Paleolitik Çağ'a, Ağaçlı yakınlarında ise, Orta Paleolitik Çağ ile Üst Paleolitik Çağ'a özgü aletlere rastlanmıştır.

Kuzeyinde Karadeniz, güneyinde Marmara Denizi bulunmaktadır. Boğaz, aynı zamanda Asya ve Avrupa kıtaları arasındaki sınırı oluşturur. Boğazın batı yakasına Rumeli Yakası, doğu yakasına ise Anadolu Yakası denir. Boğazdaki Fatih Sultan Mehmet ve Boğaz Köprüleri şehrin iki yakasını birbirine bağlar.

İstanbul’daki önemli mekanlar:

İstanbul Surları: İstanbul'un etrafını çeviren surlar tarihte 7. yy.dan başlayarak inşa edilmiş, yıkılmalar ve yeniden yapmalarla dört defa elden geçmiştir. Son yapımı M.S. 408'den sonradır. II. Theodosius (408-450) zamanında İstanbul surları Sarayburnu'ndan Haliç kıyısı boyunca Ayvansaray'a bu taraftan ve Marmara kıyısı boyunca Yedikule'ye, Yedikule'den Topkapı'ya, Topkapı'dan Ayvansaray'a uzanıyordu.

Surların uzunluğu 22 km.dir. Haliç surları 5.5 km., kara 6,5km. Marmara Surları 9 km.dir.

Kara surları üç bölümden oluşur. Hendek, dış sur,iç sur. Hendekler bugün tarım alanı olmuştur. Sura bitişik ve 50 m. aralıklarla kara surları tarafında, birçoğu yıkılmış, çatlamış durumda 96 burç bulunmaktadır. Bu burçlar, boydan boya uzanan sur duvarlarından 10 m.lik çıkıntıda, çoğunlukla kare planlı ve 25 m. yüksekliğindedir.

Dolmabahçe Sarayı: Dolmabahçe Sarayı, Karaköy'den Sarıyer'e uzanan sahil şeridinin Kabataş ile Beşiktaş arasında kalan bölümünde, Marmara Denizi'nden Boğaziçi'ne deniz yoluyla girişte sol sahilde, Üsküdar'ın karşısında yer alan saray. Denizden yer alınıp doldurulmasıyla ortaya çıkan alana yapıldığı için dolmabahçe adını almıştır. Yapımı için dış devletlerden borç alınmıştır.

Beylerbeyi Sarayı: Beylerbeyi sarayı 1861-1865 yıllarında, eski ahşap bir sahil sarayının yerinde Sultan Abdülaziz tarafından Sarkis Balyan'a yaptırılmıştır.

Topkapı Sarayı: Topkapı Sarayı, İstanbul'da yer alan ve dünyada günümüze gelebilmiş sarayların en eskisi ve genişidir.

Konumu, Haliç’i, Boğaziçi’ni ve Marmara denizi gören, İstanbul’un ilk kuruluş yeri olan bilinen akropol tepesidir. Tarihi İstanbul üçgen yarımadasının en uç noktasında, 5 km'yi bulan surlarla çevrili, 700.000 m2 özel araziye sahip bir komplekstir.

Yıldız Sarayı: Yıldız Sarayı ilk kez Sultan III. Selim'in (1789-1807) annesi Mihrişah Sultan için yaptırılmış, özellikle Osmanlı padişahı II. Abdülhamit zamanında Osmanlı Devletinin ana sarayı olarak kullanılmış, günümüzde Beşiktaş İlçesi’nde yer alan bir saraydır. Dolmabahçe Sarayı gibi tek bir bina halinde değil, Marmara denizi sahilinden başlayarak kuzeybatıya doğru yükselip sırt çizgisine kadar tüm yamacı kaplayan bir bahçe ve koruluk içine yerleşmiş saraylar, köşkler, yönetim, koruma, servis yapıları ve parklar bütünüdür.

Çırağan Sarayı: İstanbul, Beşiktaş ilçesi, Çırağan Caddesi üzerinde bulunan tarihi saray.

Haliç ve Boğaziçi’nin en güzel yerleri sultanlar ve önemli kişilere saray ve köşkleri için tahsis edilmişti. Zaman içinde bunların bir çoğu yok olmuştur. Büyük bir saray olan Çırağan da 1910 yılında yanmıştı. Önceki bir ahşap sarayın yerinde 1871 yılında Sultan Abdülaziz tarafından Saray Mimarı Serkis Balyan’a yaptırılmıştı. Dört yılda 4 milyon altına mal olan yapının ara bölme ve tavanı ahşap, duvarlarda mermer kaplıydı. Yapımı için Avrupa devletlerinden borç alınmıştır.

Taş işçiliğinin üstün örnekleri sütunları zengin döşenmiş, mekanlar tamamlardı. Odalar nadide halılarla, mobilyalar altın yaldızlar ve sedef kalem işleri ile süslüydü. Boğaziçi’nin diğer sarayları gibi Çırağan da birçok önemli toplantıya mekan olmuştu. Renkli mermerle süslenmiş cepheleri, abidevi kapıları vardı ve arka sırtlardaki Yıldız Sarayına bir köprü ile bağlanmıştı. Cadde tarafı yüksek duvarlar ile çevriliydi. Yıllar boyu harabe halinde duran kalıntı büyük tamirler sonunda yeniden ihya olmuş, yanına ilave edilen eklentiler ile beş yıldızlı, güzel bir sahil oteline dönüştürülmüştür. Bahçesinde süs havuzu, bir iskele ve bir helikopter pisti bulunmaktadır. Günümüzde birçok sosyal aktiviteye ev sahipliği yapmaktadır.

Taksim Meydanı: Taksim semti ve meydanı adını, eskiden Galata-Beyoğlu suyunun "taksim edildiği", Taksim Maksemi'nden almıştır.

Meydan olmadan önce, eski evlerin sıralandığı dar bir bölge olan semt, meydan haline getirilip genişletildikten sonra zamanla bugünkü görünümünü almıştır. Meydanın ortasındaki Cumhuriyet Anıtı ve çevresi bugün tören yeri olarak kullanılıyor ve buluşma yeri işlevini üstleniyor. Meydanın başlangıcından Tünel'e kadar nostaljik tramvay çalışır.

Taksim Meydanı’nın simgesi haline gelen Cumhuriyet Anıtı İtalyan heykeltraş Pietro Canonica'ya yaptırılmış, 1928 yılında yerine yerleştirilmiştir. Anıtın yapımı 2,5 yıl sürmüş, anıt taş ve bronz kullanılarak yapılmıştır. Maliyeti için halktan para toplanmıştır. Cumhuriyet dönemi anıtlarından ilk defa figüratif bir anlatımla Atatürk'ü ve yeni düzeni anlatan bir heykeldir. Anıt dikilmeden önce Taksim'de alan özelliği yoktu.

Sultanahmet Meydanı: İstanbul'un en önemli meydanlarından biri. Bizans devrinde Hipodrom olarak bilinirdi. “Hipodrom” Yunanca "hippos" (at) ve "dromos" (yol) sözcüklerinin bileşiminden oluşan ve "atyolu" anlamına gelen bir kelimedir. Osmanlı döneminde buraya At Meydanı denirdi.

Günümüze çok az kalıntıları kalan Bizans devri önemli yapıları ve abideleri Hipodrom çevresinde inşa edilmişti. “Büyük Saray” diye bilinen İmparatorluk Sarayı Hipodromun yanından başlar, aşağılara, deniz kenarına kadar uzanırdı. Bu Saraydan günümüze bir büyük salonun yer mozaik panosu gelebilmiştir. Şehrin en önemli meydanı Agusteion ve burası ile cadde arasında Milerium zafer takı bulunurdu. Cadde Roma’ya kadar uzanan yolun başlangıcı idi ve ilk kilometre taşı da buradaydı.

Osmanlı zamanında da Yeniçeri isyanları bu bölgede olur, kırk gün kırk gece süren şehzade sünnet düğünleri, şenlikler burada yapılırdı. İstanbul'da Halide Edip'in işgale karşı konuşma yaptığı 1920 Sultanahmet mitingi de burada yapılmıştır.

Meydanın orta yerinde Kayzer Wilhelm'in ziyaret hatırası olarak yapılmış olan Alman Çeşmesi bulunmaktadır. Meydanın batısında ise İstanbul Adliyesi yer almaktadır. Meydan günümüzde İstanbul'un en önemli turistik merkezidir.

Beyazıt meydanı: İstanbul'un Eminönü ilçesinde bulunan tarihi bir meydandır. İstanbul Üniversitesi ve Tarihi Kapalı Çarşı'ya ev sahipliği yapmaktadır. Beyazıt Camiini de içinde bulunduran meydan turistlerin uğrak noktasıdır.

Özgürlük Meydanı: Bakırköy semti İstanbul’un en kalabalık nüfusuna sahip semttir. Bu semtin en popüler mekanlarından biride Özgürlük meydanıdır.

website website open
1 . Aziz Mahmud Hüdai Tekkesi / aziz
2 . Süleymaniye Medresesi
3 . Darul Kurra Medreseleri
4 . Darul Hadis Medreseleri
5 . Darut Tıb Medresesi
6 . Medresetül Kudat
7 . Medresetül Eimme vel Huteba
8 . Medresetül İrşad
9 . Medresetül Mütehassısin
10 . Şehzadegan Mektebi
11 . Enderun Mektebi
12 . Medresetül Vaizin
13 . Boğaziçi Üniversitesi
14 . Eğitim Fakültesi (Boğaziçi Üniv.)
15 . Fen Edebiyat Fakültesi (Boğaziçi Üniv.)
16 . İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi (Boğaziçi Üniv.)
17 . Mühendislik Fakültesi (Boğaziçi Üniv.)
18 . Atatürk İlkeleri Ve İnkılap Tarihi Enstitüsü (Boğaziçi Üniv.)
19 . Biyomedikal Mühendisliği Enstitüsü (Boğaziçi Üniv.)
20 . Çevre Bilimleri Enstitüsü (Boğaziçi Üniv.)
21 . Fen Bilimleri Enstitüsü (Boğaziçi Üniv.)
22 . Rasadhanei Amire
23 . Sosyal Bilimler Enstitüsü (Boğaziçi Üniv.)
24 . Uygulamalı Bilimler Yüksekokulu (Boğaziçi Üniv.)
25 . Yabancı Diller Yüksekokulu (Boğaziçi Üniv.)
26 . Otelcilik Meslek Yüksekokulu (Boğaziçi Üniv.)
27 . Galatasaray Üniversitesi
28 . Mühendislik Ve Teknoloji Fakültesi (Galatasaray Üniv.)
29 . İletişim Fakültesi (Galatasaray Üniv.)
30 . İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi (Galatasaray Üniv.)
31 . Fen Edebiyat Fakültesi (Galatasaray Üniv.)
32 . Hukuk Fakültesi (Galatasaray Üniv.)
33 . Fen Bilimleri Enstitüsü (Galatasaray Üniv.)
34 . Sosyal Bilimler Enstitüsü (Galatasaray Üniv.)
35 . Meslek Yüksekokulu (Galatasaray Üniv.)
36 . Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü
37 . Mühendislik Fakültesi (Gebze Yüksek Teknoloji Enst.)
38 . Fen Fakültesi (Gebze Yüksek Teknoloji Enst.)
39 . Mimarlık Fakültesi (Gebze Yüksek Teknoloji Enst.)
40 . İşletme Fakültesi (Gebze Yüksek Teknoloji Enst.)
41 . Mühendislik Ve Fen Bilimleri Enstitüsü (Gebze Yüksek Teknoloji Enst.)
42 . Sosyal Bilimler Enstitüsü (Gebze Yüksek Teknoloji Enst.)
43 . İstanbul Üniversitesi
44 . İstanbul Tıp Fakültesi (İstanbul Üniv.)
45 . Hukuk Fakültesi (İstanbul Üniv.)
46 . Edebiyat Fakültesi (İstanbul Üniv.)
47 . Fen Fakültesi (İstanbul Üniv.)
48 . Orman Fakültesi (İstanbul Üniv.)
49 . Eczacılık Fakültesi (İstanbul Üniv.)
50 . Diş Hekimliği Fakültesi (İstanbul Üniv.)
51 . Cerrahpaşa Tıp Fakültesi (İstanbul Üniv.)
52 . Mühendislik Fakültesi (İstanbul Üniv.)
53 . İşletme Fakültesi (İstanbul Üniv.)
54 . Veteriner Fakültesi (İstanbul Üniv.)
55 . Siyasal Bilgiler Fakültesi (İstanbul Üniv.)
56 . İletişim Fakültesi (İstanbul Üniv.)
57 . Su Ürünleri Fakültesi (İstanbul Üniv.)
58 . İlahiyat Fakültesi (İstanbul Üniv.)
59 . Hasan Ali Yücel Eğitim Fakültesi (İstanbul Üniv.)
60 . Adli Tıp Enstitüsü (İstanbul Üniv.)
61 . Akciğer Hastalıkları Ve Tüberküloz Enstitüsü (İstanbul Üniv.)
62 . Atatürk İlkeleri Ve İnkılap Tarihi Enstitüsü (İstanbul Üniv.)
63 . Avrasya Enstitüsü (İstanbul Üniv.)
64 . Çocuk Sağlığı Enstitüsü (İstanbul Üniv.)
65 . Deneysel Tıp Araştırma Enstitüsü (İstanbul Üniv.)
66 . Deniz Bilimleri Ve İşletmeciliği Enstitüsü (İstanbul Üniv.)
67 . Fen Bilimleri Enstitüsü (İstanbul Üniv.)
68 . İşletme İktisadı Enstitüsü (İstanbul Üniv.)
69 . Kardiyoloji Enstitüsü (İstanbul Üniv.)
70 . Muhasebe Enstitüsü (İstanbul Üniv.)
71 . Nörolojik Bilimler Enstitüsü (İstanbul Üniv.)
72 . Onkoloji Enstitüsü (İstanbul Üniv.)
73 . Sağlık Bilimleri Enstitüsü (İstanbul Üniv.)
74 . Sosyal Bilimler Enstitüsü (İstanbul Üniv.)
75 . Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü (İstanbul Üniv.)
76 . Bakırköy Sağlık Yüksekokulu (İstanbul Üniv.)
77 . Beden Eğitimi Ve Spor Yüksekokulu (İstanbul Üniv.)
78 . Florence Nightingale Hemşirelik Yüksekokulu (İstanbul Üniv.)
79 . Fizik Tedavi Ve Rehabilitasyon Yüksekokulu (İstanbul Üniv.)
80 . Ulaştırma Ve Lojistik Yüksekokulu (İstanbul Üniv.)
81 . Adalet Meslek Yüksekokulu (İstanbul Üniv.)
82 . Ormancılık Meslek Yüksekokulu (İstanbul Üniv.)
83 . Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu (İstanbul Üniv.)
84 . Sapanca Su Ürünleri Meslek Yüksekokulu (İstanbul Üniv.)
85 . Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu (İstanbul Üniv.)
86 . Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu (İstanbul Üniv.)
87 . Veteriner Fakültesi Meslek Yüksekokulu (İstanbul Üniv.)
88 . Devlet Konservatuvarı (İstanbul Üniv.)
89 . İstanbul Teknik Üniversitesi
90 . İnşaat Fakültesi (İstanbul Teknik Üniv.)
91 . Gemi İnşaatı Ve Deniz Bilimleri Fakültesi (İstanbul Teknik Üniv.)
92 . Mimarlık Fakültesi (İstanbul Teknik Üniv.)
93 . Fen Edebiyat Fakültesi (İstanbul Teknik Üniv.)
94 . Makina Fakültesi (İstanbul Teknik Üniv.)
95 . İşletme Fakültesi (İstanbul Teknik Üniv.)
96 . Elektrik Elektronik Fakültesi (İstanbul Teknik Üniv.)
97 . Uçak Ve Uzay Bilimleri Fakültesi (İstanbul Teknik Üniv.)
98 . Denizcilik Fakültesi (İstanbul Teknik Üniv.) / ......
99 . Maden Fakültesi (İstanbul Teknik Üniv.) / الأزهر الشريف
100 . Tekstil Teknolojileri Ve Tasarımı Fakültesi (İstanbul Teknik Üniv.)
101 . Kimya Metalurji Fakültesi (İstanbul Teknik Üniv.)
102 . Enerji Enstitüsü (İstanbul Teknik Üniv.)
103 . Fen Bilimleri Enstitüsü (İstanbul Teknik Üniv.)
104 . Sosyal Bilimler Enstitüsü (İstanbul Teknik Üniv.)
105 . Bilişim Enstitüsü (İstanbul Teknik Üniv.)
106 . Avrasya Yer Bilimleri Enstitüsü (İstanbul Teknik Üniv.)
107 . Yabancı Diller Yüksekokulu (İstanbul Teknik Üniv.)
108 . Meslek Yüksekokulu (İstanbul Teknik Üniv.)
109 . Türk Musikisi Devlet Konservatuvarı (İstanbul Teknik Üniv.)
110 . Marmara Üniversitesi
111 . Atatürk Eğitim Fakültesi (Marmara Üniv.)
112 . Diş Hekimliği Fakültesi (Marmara Üniv.)
113 . Eczacılık Fakültesi (Marmara Üniv.)
114 . Fen Edebiyat Fakültesi (Marmara Üniv.)
115 . Güzel Sanatlar Fakültesi (Marmara Üniv.)
116 . Hukuk Fakültesi (Marmara Üniv.)
117 . İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi (Marmara Üniv.)
118 . İlahiyat Fakültesi (Marmara Üniv.)
119 . İletişim Fakültesi (Marmara Üniv.)
120 . Mühendislik Fakültesi (Marmara Üniv.)
121 . Sağlık Bilimleri Fakültesi (Marmara Üniv.)
122 . Teknik Eğitim Fakültesi (Marmara Üniv.)
123 . Tıp Fakültesi (Marmara Üniv.)
124 . Fen Bilimleri Enstitüsü (Marmara Üniv.)
125 . Avrupa Birliği Enstitüsü (Marmara Üniv.)
126 . Bankacılık Ve Sigortacılık Enstitüsü (Marmara Üniv.)
127 . Eğitim Bilimleri Enstitüsü (Marmara Üniv.)
128 . Gastroenteroloji Enstitüsü (Marmara Üniv.)
129 . Güzel Sanatlar Enstitüsü (Marmara Üniv.)
130 . Nörolojik Bilimler Enstitüsü (Marmara Üniv.)
131 . Sağlık Bilimleri Enstitüsü (Marmara Üniv.)
132 . Sosyal Bilimler Enstitüsü (Marmara Üniv.)
133 . Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü (Marmara Üniv.)
134 . Ortadoğu Araştırmaları Enstitüsü (Marmara Üniv.)
135 . Bankacılık Ve Sigortacılık Yüksekokulu (Marmara Üniv.)
136 . Beden Eğitimi Ve Spor Yüksekokulu (Marmara Üniv.)
137 . Hemşirelik Yüksekokulu (Marmara Üniv.)
138 . İstanbul Zeynep Kamil Sağlık Yüksekokulu (Marmara Üniv.)
139 . Yabancı Diller Yüksekokulu (Marmara Üniv.)
140 . İlahiyat Meslek Yüksekokulu (Marmara Üniv.)
141 . Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu (Marmara Üniv.)
142 . Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu (Marmara Üniv.)
143 . Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu (Marmara Üniv.)
144 . Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi
145 . Güzel Sanatlar Fakültesi (Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniv.)
146 . Mimarlık Fakültesi (Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniv.)
147 . Fen Edebiyat Fakültesi (Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniv.)
148 . Devlet Konservatuvarı (Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniv.)
149 . Fen Bilimleri Enstitüsü (Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniv.)
150 . Sosyal Bilimler Enstitüsü (Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniv.)
151 . Meslek Yüksekokulu (Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniv.)
152 . Yıldız Teknik Üniversitesi
153 . Elektrik Elektronik Fakültesi (Yıldız Teknik Üniv.)
154 . Fen Edebiyat Fakültesi (Yıldız Teknik Üniv.)
155 . Makine Fakültesi (Yıldız Teknik Üniv.)
156 . Mimarlık Fakültesi (Yıldız Teknik Üniv.)
157 . İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi (Yıldız Teknik Üniv.)
158 . İnşaat Fakültesi (Yıldız Teknik Üniv.)
159 . Kimya Metalurji Fakültesi (Yıldız Teknik Üniv.)
160 . Sanat Ve Tasarım Fakültesi (Yıldız Teknik Üniv.)
161 . Eğitim Fakültesi (Yıldız Teknik Üniv.)
162 . Sosyal Bilimler Enstitüsü (Yıldız Teknik Üniv.)
163 . Fen Bilimleri Enstitüsü (Yıldız Teknik Üniv.)
164 . Yabancı Diller Yüksekokulu (Yıldız Teknik Üniv.)
165 . Meslek Yüksekokulu (Yıldız Teknik Üniv.)
166 . Milli Saraylar Ve Tarihi Yapılar Meslek Yüksekokulu (Yıldız Teknik Üniv.)
167 . Acıbadem Üniversitesi
168 . Fen Edebiyat Fakültesi (Acıbadem Üniv.)
169 . İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi (Acıbadem Üniv.)
170 . İletişim Fakültesi (Acıbadem Üniv.) / رئاسة الشؤون الدينية
171 . Mühendislik Fakültesi (Acıbadem Üniv.)
172 . Sağlık Bilimleri Fakültesi (Acıbadem Üniv.)
173 . Tıp Fakültesi (Acıbadem Üniv.)
174 . Fen Bilimleri Enstitüsü (Acıbadem Üniv.) / دار الحديث النورية
175 . Sosyal Bilimler Enstitüsü (Acıbadem Üniv.) / دار الحديث الفاضلية
176 . Sağlık Bilimleri Enstitüsü (Acıbadem Üniv.)
177 . Meslek Yüksekokulu (Acıbadem Üniv.)
178 . Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu (Acıbadem Üniv.)
179 . Bahçeşehir Üniversitesi
180 . Fen Edebiyat Fakültesi (Bahçeşehir Üniv.)
181 . İletişim Fakültesi (Bahçeşehir Üniv.)
182 . İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi (Bahçeşehir Üniv.)
183 . Mühendislik Fakültesi (Bahçeşehir Üniv.)
184 . Mimarlık Ve Tasarım Fakültesi (Bahçeşehir Üniv.)
185 . Hukuk Fakültesi (Bahçeşehir Üniv.)
186 . Meslek Yüksekokulu (Bahçeşehir Üniv.)
187 . Fen Bilimleri Enstitüsü (Bahçeşehir Üniv.)
188 . Sosyal Bilimler Enstitüsü (Bahçeşehir Üniv.)
189 . Kandilli Kız Anadolu Lisesi
190 . İstanbul Maarif Kitaphanesi ve Matbaası
191 . Doğuş Üniversitesi
192 . Sanat ve Tasarım Fakültesi (Doğuş Üniv.)
193 . Haliç Üniversitesi
194 . Güzel Sanatlar Fakültesi (Haliç Üniv.)
195 . İ.Ü. Edebiyat Fakültesi İslam Araştırma Merkezi
196 . İslam Araştırmaları Merkezi İSAM
197 . Sabancı Üniversitesi
198 . Sanat ve Sosyal Bilimler Fakültesi (Sabancı Üniv.)
199 . Medresetül Hattatin - İstanbul
200 . Fatih Üniversitesi
201 . Fen Edebiyat Fak. (Fatih Üniv.)
202 . İstanbul (Bizans) Kağıthanesi
203 . (İstanbul) Kağıthane Kağıt Fabrikası
204 . Beykoz Kağıt Fabrikası
205 . Hamidiye Kağıt Fabrikası
206 . Galatasaray Lisesi (Galata Sarayı Mektebi Sultanisi )
207 . Sahnı Seman
208 . Atatürk İlkeleri Ve İnkılap Tarihi Enstitüsü (İstanbul Teknik Üniv.)
209 . Darul Hikmetil İslamiyye - İstanbul
210 . Mekteb-i Tıbbiyye
211 . Darul Eytam - Yetimler Yurdu - Yetimhane
212 . Darul Funun
213 . Darülhadis
214 . Darülmusiki-i Osmani
215 . Darüşşafaka / جمعيت علميهء عثمانيه
216 . Medresetul-Islah
217 . Darul Hilafe el Aliyye Medresesi
218 . Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü (KRDAE)
219 . Cemiyet-i Tedrisiyye-i İslamiyye
220 . Cemiyyet-i Müderrisin
221 . Vilayatı Şarkiye Müdafaai Hukuku Milliye Cemiyeti
222 . Kilikyalılar Cemiyyeti
223 . Kürdistan Teali Cemiyeti, Kürt Teali Cemiyeti
224 . İslam Araştırmaları Merkezi
225 . İstanbul Kadılığı
226 . İstiklal Mahkemeleri
227 . İttihad-ı Muhammedi Cemiyeti
228 . İttihat Ve Terakki Cemiyeti
229 . Kalkınma İçin Bölgesel İşbirliği Teşkilâtı
230 . Kuleli Askeri Lisesi
231 . Maarifi Umumiyye Nezareti
232 . Füyuzatı Hamidiye Mektebi
233 . Murad III Türbesi
234 . Mühendishanei Bahrii Hümayun
235 . Mühendishane - i Berri - i Hümayun
236 . Cem Vakfı Yenibosna Cemevi
237 . Cem Vakfı Fatma’na (Fatma Ana) Cem ve Kültür Evi
238 . Şahkulu Sultan Külliyesi Mehmet Ali Hilmi Dedebaba Eğitim Vakfı
239 . Cem (Cumhuriyetçi Eğitim ve Kültür Merkezi) Vakfı
240 . Cemevi - Pir Sultan Abdal Kültür Derneği
241 . Cemevi - Karacaahmet Sultan Kültürünü Tanıtma ve Yaşatma Derneği
242 . Eriklibaba Kültür Derneği ve Cemevi
243 . Erenler Eğitim Ve Kültür Vakfı
244 . Üsküdar Mevlevihanesi
245 . Rakım Efendi Medresesi ve Türbesi
246 . Rumi Mehmet Paşa Medresesi
247 . Özbekler Tekkesi - Kadırga / فجر آتـى
248 . Özbekler Tekkesi - Üsküdar
249 . Pertev Paşa Türbesi
250 . Sanayi i Nefise Mektebi
251 . Selami Ali Efendi Tekkesi
252 . Selami Efendi Tekkesi
253 . Selim II Türbesi
254 . Selimiye Camii Ve Külliyesi - İstanbul
255 . Selimiye Tekkesi
256 . Sinan Paşa Külliyesi
257 . Sivasi Tekkesi
258 . Siyavuş Paşa Türbesi
259 . Sokullu Mehmed Paşa Külliyesi
260 . Sultan Ahmed Camii Ve Külliyesi
261 . Şarkiyat Araştırma Merkezi
262 . Tarihi Osmani Encümeni
263 . Şehir Müzesi
264 . Şemsi Paşa Külliyesi
265 . Şeyh Murad Tekkesi
266 . Şeyh Vefa Külliyesi / مدرسة الاصلاح - الهند
267 . Şeyh Zafir Külliyesi
268 . Şeyhülislam Mustafa Efendi Tekkesi
269 . Tahir Ağa Tekkesi
270 . Külahduzanlar (Cemaati Külahduzanı Hassa)
271 . Simkeşanlar (Cemaati Simkeşani Hassa)
272 . Zerduzanlar (Cemaati Zerduzani Hassa)
273 . Kazzazanlar (Cemaati Kazzazani Hassa)
274 . Postinduzanlar (Cemaati Pustinduzani Hassa)
275 . Muzeduzanlar (Cemaati Muzeduzani Hassa)
276 . Abayi Bafanlar (Cemaati Abayi Bafani Hassa)
277 . Kemhabafanlar (Cemaati Kemha Bafani Hassa)
278 . Kadifebafanlar (Cemaati Kadife Bafani Hassa)
279 . Kaliçebafanlar (Cemaati Kaliçe Bafani Hassa)
280 . Cameşuyanlar (Cemaati Cameşuyanı Hassa)
281 . Keçeciyanlar (Cemaati Keçeciyani Hassa)
282 . Şimşirgeranlar (Cemaati Şimşirgerani Hassa)
283 . Kardgeranlar (Cemaati Kardgeranı Hassa)
284 . Niyamgeranlar (Cemaati Niyamgeranı Hassa)
285 . Siperduzanlar (Cemaati Siperduzani Hassa)
286 . Bozdoğanîler (Cemaati Bozdoğaniyani Hassa)
287 . Tirgeranlar (Cemaati Tirgerani Hassa)
288 . Kemangeranlar (Cemaati Kemangerani Hassa)
289 . Tüfenkciyanlar (Cemaati Tüfenkciyani Hassa)
290 . Dımeşkigeranlar (Cemaati Dımeşkigerani Hassa)
291 . Zırhcıyanlar ve Kundakcıyanlar (Cemaati Zırhcıyan ve Kundakcıyani Hassa)
292 . Kündekaranlar (Cemaati Kundekarani Hassa)
293 . Saztraşanlar (Cemaati Saztraşani Hassa)
294 . Neccaranlar (Cemaati Neccarani Hassa)
295 . Harratinler (Cemaati Harratini Hassa)
296 . Çilingiranlar (Cemaati Çilingiranı Hassa)
297 . Kazganyanlar (Cemaati Kazganyanı Hassa)
298 . Anberineler (Cemaati Anberinei Hassa)
299 . Destivancılar (Cemaati Destivanei Hassa)
300 . Kaşigeranlar (Cemaati Kaşigeranı Hassa)
301 . Küştegeranlar (Cemaati Keştigeranı Hassa)
302 . Cerrahinler (Cemaati Cerrahini Hâssa)
303 . Sorguciyanlar (Cemaati Sorguciyanı Hassa)
304 . Nalçeciyanlar (Cemaati Nalçaciyanı Hassa)
305 . Debbağinler (Cemaati Debbaginı Hassa)
306 . Camgeranlar (Cemaati Camgeranı Hassa)
307 . Mürekkepçiler (Cemaati Mürekkebciyanı Hassa)
308 . Saatcıyanlar (Cemaati Saatcıyanı Hassa)
309 . Zerkubanlar (Cemaati Zerkubanı Hassa)
310 . Buhurciyanlar (Cemaati Buhurciyanı Hassa)
311 . Kehhalanlar (Cemaat-i Kehhalanı Hassa)
312 . Çerağciyanlar (Cemaati Çerağciyanı Hassa)
313 . Kalciyanlar (Cemaati Kalcıyanı Hassa)
314 . Bülbülciyanlar (Cemaati Bülbülciyanı Hassa)
315 . Müteferrika (Cemaati Müteferrikai Ehli Hiref)
316 . Pehlivanlar
317 . Fecri Ati
318 . Edebiyatı Cedide (Serveti Fünun Edebi Topluluğu)
319 . Teşvikiye Camii
320 . Topkapı Sarayı Müzesi
321 . Takkeci İbrahim Ağa Külliyesi
322 . Hüsameddin Uşşaki Tekkesi / Hüsamettin
1 . Hacı Selim Ağa Kütüphanesi
2 . 17 Nisan Halk Kütüphanesi
3 . Adile Sultan Halk Kütüphanesi
4 . Ağva Halk Kütüphanesi
5 . Alman Arkeoloji Enstitüsü Kütüphanesi
6 . Amerikan Kütüphanesi
7 . Atatürk Kitaplığı
8 . Atıf Efendi Kütüphanesi
9 . Avcılar Halk Kütüphanesi
10 . Aysın Rafet Ataç Kütüphanesi
11 . Aziz Berker İlçe Halk Kütüphanesi
12 . Bahariye Çocuk Kütüphanesi
13 . Bahçeşehir Üniversitesi Mecidiyeköy Kampüsü Kütüphanesi
14 . Bahçeşehir Üniversitesi Barbaros Kütüphanesi
15 . Başbakanlık Osmanlı Arşivleri
16 . Beyazıt Devlet Kütüphanesi
17 . Beykoz İlçe Halk Kütüphanesi
18 . Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi Kütüphanesi
19 . Çağlayan Halk Kütüphanesi
20 . Çatalca Halk Kütüphanesi
21 . Çeliktepe Halk Kütüphanesi
22 . Çinili Çocuk Kütüphanesi
23 . Darüşşafaka Eğitim Kurumları Sanal Kütüphane
24 . Deniz Müzesi Ve Arşivi Kütüphanesi
25 . Halet Said Efendi İhtisas Kütüphanesi
26 . Dr. Emel Esin Kütüphanesi
27 . Ebubekir Paşa Çocuk Kütüphanesi
28 . Edirnekapı Halk Kütüphanesi
29 . Fener Rum Patrikhanesi Kütüphanesi
30 . Fransız Anadolu Araştırmaları Enstitüsü Kütüphanesi
31 . Galatasaray Lisesi Sanal Kütüphane
32 . Galatasaray Üniversitesi Suna Kıraç Kütüphanesi
33 . Gaziosmanpaşa İlçe Halk Kütüphanesi
34 . Gültepe Çocuk Kütüphanesi
35 . Güngören Halk Kütüphanesi
36 . Güzelyalı Halk Kütüphanesi
37 . Hakkı Tarık Us Kütüphanesi
38 . İstanbul Galata Mevlevihanesi Müzesi
39 . Galatasaray Lisesi Merkez Kütüphanesi
40 . Pendik İlçe Halk Kütüphanesi
41 . Panorama 1453 Tarih Müzesi
42 . Şemsipaşa Halk Kütüphanesi
43 . Bakırköy Rıfat Ilgaz İlçe Halk Kütüphanesi
44 . Türkiye Bankalar Birliği Kütüphanesi
45 . Eyüp Sultan Camii Kütüphanesi
46 . Arkeoloji Kütüphanesi
47 . Beşir Ağa Kütüphanesi / مكتبة بشير اغا - استانبول
48 . Beşir Ağa Kütüphanesi (Eyüp-İstanbul) / مكتبة بشير اغا - استانبول
49 . Beyazıt Devlet Kütüphanesi
50 . Hüdayi Kütüphanesi
51 . Hüsrev Paşa Kütüphanesi
52 . Kılıç Ali Paşa Kütüphanesi
53 . Köprülü Kütüphanesi
54 . Laleli Kütüphanesi
55 . Mahmud Paşa Kütüphanesi
56 . Nuruosmaniye Kütüphanesi
57 . Merzifonlu Kara Mustafa Paşa Kütüphanesi
58 . Millet Kütüphanesi
59 . Murad Molla Kütüphanesi
60 . Pertev Paşa Kütüphanesi
61 . Rüstem Paşa Kütüphanesi
62 . Pertevniyal Valide Sultan Kütüphanesi
63 . Şehid Ali Paşa Kütüphanesi
64 . Şeyh Vefa Kütüphanesi
65 . Ahmed (III) Kütüphanesi
66 . Amcazade Hüseyin Paşa Kütüphanesi
67 . Süleymaniye Kütüphanesi
1 . Ahmed Süheyl Ünver
2 . Bülent Aksoy
3 . Dücane Cündioğlu
4 . Atilla Çetin
5 . Metin And
6 . Ahmed Yüksel Özemre
7 . Hüseyin Nihal Atsız
8 . Bekir Sıtkı Sezgin
9 . Akdes Nimet Kurat
10 . Hoca Sadeddin Efendi
11 . Halil İnalcık
12 . Reha Oğuz Türkkan
13 . Agah Efendi Çapanzade
14 . Ali Kemal (Ali Rıza)
15 . İsmail Hakkı Altunbezer
16 . Zafer Erginli
17 . Tahsin Özcan
18 . Ayşe Zişan Furat
19 . Mustafa Tahir Öztürk
20 . Bilal Gökkır
21 . Cafer Sadık Yaran
22 . Bekir Kuzudişli
23 . İrfan Başkurt
24 . Necmettin Gökkır
25 . Hasan Ali Görgülü
26 . Yavuz Yıldırım
27 . Muhammet Sadık Akdemir
28 . Nejdet Durak
29 . Mehmet Atalay
30 . İbrahim Yıldırım
31 . Bahattin Yaman
32 . İhsan Akdaş
33 . İshak Özgel
34 . Ahmet Yaman
35 . Ata Bey
36 . Ali Cevad Bey
37 . Mehmed Arif Bey (İstanbul)
38 . Ali Razi Bey
39 . Bosnavi Koca Müverrih Hüseyin Efendi
40 . Hasan Beyzade Ahmed Paşa
41 . İsmail Galib Bey
42 . Bahir Abdürrezzak Efendi
43 . Kabaağaçlızade Ahmed Cevat Paşa
44 . Çeşmizade Mustafa Reşid Efendi
45 . Defteri Mehmed Paşa
46 . Mevlana Ebul Fazl Mehmed Efendi
47 . Esad Mehmed Efendi
48 . Hafız Hüseyin b. İsmail Ayvansarayi
49 . Katip Çelebi (Mustafa b. Abdullah)
50 . Nevizade Atai Ataullah Efendi
51 . Abdurrahman Abdi Paşa
52 . Afvi Mir Mehmed
53 . İsazade Abdullah Efendi
54 . Ahmed Saib Bey
55 . Ali Sedad
56 . Ali Ufki Bey
57 . Ali Suavi
58 . İbrahim Allahverdiyev #
59 . Kemal Kaya
60 . Mahmut Şakiroğlu
61 . Mehmed Necmeddin Okyay
62 . Melek Delilbaşı
63 . Mine Erol
64 . Murteza Bedir
65 . Mustafa Nuri Türkmen
66 . Orhan Şener Koloğlu
67 . Özcan Mert #
68 . Semih Ceyhan
69 . Sina Akşin
70 . Mustafa Öztürk
71 . Metin Yurdagür
72 . Ali Osman Koçkuzu
73 . Ali Osman Kurt
74 . Anzavur Demirpolat
75 . Ergün Aybars
76 . Fatih Yahya Ayaz
77 . Gönül Tankut
78 . Mehmet Efendioğlu
79 . Artun Ünsal
80 . Naci Kasım (Ali Naci Açıkel)
81 . Sami Efendi
82 . Arda Çakmak
83 . Ahmed Kamil Akdik
84 . Mehmet Hulusi Yazgan
85 . Mehmed Emin Yazıcı (Emin Dede)
86 . Macid Ayral
87 . Mustafa Halim Özyazıcı
88 . Kemal Batanay
89 . Derin Terzioğlu
90 . Murat Demireğer
91 . Yağmur Atsız
92 . Hilmi Yavuz
93 . Ali Murat Güven
94 . Serap Sarıhan #
95 . Marecel Bahreyn / مرج البحرين