Hit (3518) F-76

Kabir Azabı İle İlgili Hükümler, Ahiret Ahvali, Kabirde Ruhun Cesede İadesinin Hak ile Sabit Oluşu

İlim Dalı : Fıkıh Konusu : Akaid
Soruyu Soran : Cevaplayan : Önder Nar
Cevaplayanın Mezhebi:
Ekleyen : /2020-12-14 Güncelleyen : /2019-05-18

Soru: Kabir azabı ile ilgili hükümler nelerdir, inkâr edenler var ne yapmamız gerek?

el Cevab:  Kabir azabı itikadi bir konudur. Ahiret ahvali ve nubuvvat konuları (peygamberin haber vermesiyle bildiğimiz dini bilgiler) bölümlerinde işlenir. Dini bilgiler kolay anlaşılabilmeleri için; inanç, amel ve ahlak olmak üzere üç ana bölümde öğrenilmelidir.[1] 

Kabir azabı ve nimeti, ayetlerle ve tevatür derecesine ulaşan hadislerle sabittir.

- Dinimizde inansanız da olur inanmasanız da olur diye bir şey yoktur. Ama yapsanız da olur yapmasanız da olur hükmü geçerli olan ameller vardır, bunlara mubahlar denilir.

- Kabir azabını inkâr edenler Cehm b. Safvanın kurucusu olduğu Cehmiyye mezhebi ve bir kısım Muteziledir.

- Ehli sünnet vel cemaat başta imam Ebu Hanife olmak üzere kabir azabı ve nimetleri haktır itikadını iman edilmesi gereken esaslar arasında zikretmişlerdir.

İnkâr Edenler Var, Ne Yapmamız Gerek? Diyorsunuz.

İnkâr edenlere bu delilleri söyleyip, Allah’ın kendilerine hidayet etmesini niyaz aetmekten başka yapacak bir şey yoktur.
Aşağıda sadece kabir azabının varlığı ve doğruluğuyla alakalı  temel inanç esasları ve bunların kuran ve sünnetten delillerini özetleyeceğim. 

Kabirde Ruhun Cesede İade Edilmesi Ve Bunun Kur’an ve Sünnetten Delilleri:

Ehli Sünnete göre; “kabre konulan insanın ruhunun bedenine iade edilip münker ve nekir isimli iki melek tarafından sorgulanması haktır sabittir.[2]

Kabirde ruhun cesede iade edilip münker ve nekir isimli iki melek tarafından sorgulama yapılmasının delili [3] aşağıdaki hadistir. 

فتعاد روحه في جسده، فيأتيه ملكان، فيجلسانه، فيقولان له: من ربك؟ فيقول: ربي الله، فيقولان له: ما دينك؟ فيقول: ديني الإِسلام، فيقولان له: ما هذا الرجل الذي بعث فيكم؟ فيقول: هو رسول الله، فيقولان له: ما علمك؟ فيقول: قرأت كتاب الله فآمنت به وصدقت. فينادي مناد من السماء: أن صدق عبدي

1.Delil: Kuranı kerimde dünya hayatından sonra kıyamete kadar devam edecek bir hayattan bahsedilir. Bunun adı ‘’berzah hayatı’’dır.[4]

 

وَمِن وَرَائِهِم بَرْزَخٌ إِلَى يَوْمِ يُبْعَثُونَ

Bu hayatta iman sahiplerine nimet verileceği ve kafirlere de azab olunacağı ( Vakıa 94) ayetinde haber verilmiştir.

2.Delil: İman edenlerden Allah yolunda öldürülenler hakkındaki ayetlerde; ''onları ölüler sanmayın, bilakis rableri katında ikram olunmaktadırlar''[5] buyrularak kıyamete kadar nimet içinde olacakları haber verilmiştir. Bu berzah hayatında nimet ve ikram olacağının delillerindendir.

3.Delil: Allah Teala münafıklar hakkında;

“وَمِمَّنْ حَوْلَكُم مِّنَ الأَعْرَابِ مُنَافِقُونَ وَمِنْ أَهْلِ الْمَدِينَةِ مَرَدُواْ عَلَى النِّفَاقِ لاَ تَعْلَمُهُمْ نَحْنُ نَعْلَمُهُمْ سَنُعَذِّبُهُم مَّرَّتَيْنِ ثُمَّ يُرَدُّونَ إِلَى عَذَابٍ عَظِيمٍ”

 

Onları iki defa azab edeceğiz[6] buyurmuştur. Bu iki azaptan birincisi kabir azabı diğeri de cehennem azabıdır, buyurmuştur.

4.Delil: Allah Teala;

وَإِنَّ لِلَّذِينَ ظَلَمُوا عَذَابًا دُونَ ذَلِكَ وَلَكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لَا يَعْلَمُونَ


O zulmedenlere bu azabdan başka bir azab daha vardır.[7] buyurmuştur. Bu azabdan kasıt kabir azabıdır. 

5.Delil: Kafirler ve zulümle hayatlarını geçirenlerden firavun ve yardımcılarını konu alan ayette kıyamet kopuncaya kadar sabah akşam azab olundukları haber verilmiştir. Bu da berzah aleminde kafirlere azabın isbatıdır.

6.Delil: Allah Teala;

النَّارُ يُعْرَضُونَ عَلَيْهَا غُدُوًّا وَعَشِيًّا ۖ وَيَوْمَ تَقُومُ السَّاعَةُ أَدْخِلُوا آلَ فِرْعَوْنَ أَشَدَّ الْعَذَابِ

 

Onlar sabah ve akşam yaptıklarından dolayı azab olunurlar. Ve kıyamet günü gelince Allah meleklere ali firavnı azabın en şiddetlisine atın diye emreder[8] buyurmuştur. Ayet kıyamet günü gelmeden ama dünya hayatı da sona erdiği halde firavun ailesine sabah akşam azab edileceğini haber vermektedir.

7.Delil: Kabir azabını haber veren hadisler ise sayılamayacak kadar çoktur. Sahabeden konuyu isbat eden hadis rivayet edenlerin sayısı 30 u geçmektedir. Kabir azabıyla alakalı hadislerin mütevatir derecesine ulaştığını ifade eden çok sayıda ilim adamı vardır ve hadis tasnifi vardır.

Hz. Peygamber (sas), Kafirlerin kabirlerinin melekleri sorularına cevap veremeyince daraltılacağını, cehennemdeki yerlerini göreceklerini ve Melek onlara vurduğunda insan ve cinler hariç bütün mahlukatın azab seslerini duyacaklarını haber vermiştir.

Not: Ahiret ahvali olarak akaid kitaplarında işlenilen bu konulardan sadece kabir azabının isbat delillerini burada ifade ettim. 1. Dipnotta ifade ettiğim usul çerçevesinde ve sıralamaya uyarakdetaylı bilgi içeren akaid kitaplarına müracaat ederseniz, bu konu hakkında yeterli bilgi seviyesine ulaşırsınız. 

Hulasa olarak, dünya hayatının bitiminden sonra başlayıp kıyametin kopmasıyla son bulan bir hayat vardır. Bu hayata berzah hayatı denilir ve varlığı kuran ile sabittir.

Bu hayatta; müminlere ikram kafirlere de azab vardır. Bu azab da ikram da kuran ayetleriyle ve sahih sünnet naslarıyla sabit olduğundan ahiret ahvaliyle alakalı iman edilmesi gereken esaslardandırlar.

 

Soru: -Hz. Peygamber (sas) “Kafirlerin kabirlerinin melekleri sorularına cevap veremeyince daraltılacağını, cehennemdeki yerlerini göreceklerini ve Melek onlara vurduğunda insan ve cinler hariç bütün mahlukatın azab seslerini duyacaklarını haber vermiştir. Yani kabristandaki bütün bitkiler, ağaçlar ve hayvanlar mı duyuyor, demek mi?

el Cevab: Mükellef mahluklar melekler, cinler ve insanlardır. Melekler islâmla teşrif için mükelleftirler. Cinler ve insanlar sevap ve ceza için mükelleftirler. Bu iki grubun dışındaki mahlukatın azaba bir şekilde ittila ettiklerini biliyoruz. Tabi ilgili haberler çerçevesinde.

 


[1] 1 Bir oradan bir buradan soru sorularak ya da konu okunularak dini bilgi öğrenilmesi sağlıklı bir öğrenme yöntemi değildir. Ve çoğu kere birbiriyle esasen insicamlı olan bu bilgiler uygun öğrenme metodlarıyla öğrenilmediği için insanların kafasında yüzlerce soru oluşturarak sorun üstüne sorun olmaktadır.
Kabir azabı konusuyla alakalı sağlıklı bir bilgilenme için aşağıdaki çerçeveyi takip edebilirsiniz.

Ahiret Ahvali
Ahiret ahvali hakkındaki bilgileri beş ana başlık altında toplayabiliriz.
Bunlar; 
1- Kabir hayatıyla ilgili meseleler, (1- Kabirde Ruhun Cesede İadesinin Hak ve Sabit oluşu; Kabirde Münker ve Nekir Meleklerinin Sorgusu ve delilleri; Kabir Daralması ve Azabı Bütün Kafirler ve Bazı Günahkar Müminler Hakkında Gerçekleşecek olması; Kabir Azabı Kuran ve Sünnetle Sabit olması; Kabir Azabını İnkâr Edenler ve inkâr etmenin Hükmü)
2-Amellerin tartılması, (Amellerin Tartılması, Mizan, Havz inançları ve delilleri)
3-Havz, sırat, mizan, şefaat gibi esaslar ve delilleri ve mahiyetleri (Kıyamet günü kitapların okunmasının; Hasımların arasına hüküm verilmesi ve neticede bazılarının iyiliklerinin ceza olarak alacaklarına verilmesinin;-O gün peygamberlerin ve meleklerin şefaatlerinin;-Peygamber efendimizin havzı olması inanç esaslarının delilleri)
4-Cennet ve cehennemle ilgili meseleler (1- Cennet ve cehenneme inanmak haktır: Cennet müminler için mükafat yeri, cehennem de kafirler için ceza yeridir.; 2- Kafirlerin cehennemlik olduğunu inkâr veya bu hususta tereddüt küfürdür.; 3- Cennet ve Cehennem şu anda vardırlar. ;4- Cennet ve cehennem ehli ve nimet ve azabı ile ebedidir.; 5- Cennet ve Cehennemin cennetlik ve cehennemliklerin girmesinden sonra fena bulacaklarını söyleyen ayetlerle sabit bir hükmü ve ayetlerin ifade ettiği ebediliği inkâr etmiş olacağından kafir olur.; 6- Müminlerden bir kısım günahkarlar önce cehenneme girecek sonra cennete gireceklerdir.; 7- Bir insan hakkında cennetliktir veya cehennemliktir diye şehadette bulunmanın hükmü)
5- Allah’ın görülmesidir. (Ru’yetullah, Allah’ın Görülmesi inancı ve delilleri)
[2] El-Fıkhu’l-Ekber, s. 64
[3] Hadis Ahmed b. Hanbel, elMüsned IV.287-288-295-297- ;  Muslim, es Sahih, h no: 2871; Ebu Davud, es Sunen h no: 4753; el Hakim, el Mustedrek I. 37; el Beyhaki, İsbat Azabi'l Kabr, H no: 1,2,20
[4] el Mu’minun 100
[5] Ali İmran 170
[6] Tevbe 101
[7] et Tur 47
[8] Mü’min (ğafır)  46