Hit (3017) F-175

Yezidilere Yardım Etmenin Hükmü

İlim Dalı : Fıkıh Konusu : Fitre,Sadaka,Zekat
Soruyu Soran : Cevaplayan : Önder Nar
Cevaplayanın Mezhebi:
Ekleyen : /2010-02-15 Güncelleyen : /2017-12-07
Soru: Yezidilik hak dinlerden midir? İnançları nedir?  Yezidilere yardım edilmesi caiz midir?     

el cevab :
İsim:
  Yezidi, Yezidlik. Ezidi(kürtçedeki karşılığıdır)
Manası : Azda/Allah'ın yarattığı kişilik" demektir. Allah'ın diğer bir ismi ise "yezdan"dır.
"Yezidi" kelimesi, zerdüştlükteki "yezata" kelimesinden gelmektedir.
Kurucusu:  Kökeninin Lübnanlı Şeyh Adi b. Musafir ve Yezid b. Ezidiyan’a dayandığı  kaynaklarda geçmektedir.
Kaynak Kitapları:  Mushaf-ı Reş ve Kitab-ı Cilve dir.

Meshaf Reş: 15. Yüzyılda yazıldığı ortaya atılmış olan ve yezîdîlerin mitolojisini anlatan bir eser. Ayrıca kitabın sonunda yezîdîlerin yapmalarının yasak olduğu şeyler bildirilir.
 
Kitab el Celve: Daha geniş bir zaman diliminde yezîdîleri bilgilendiren yazılmış bir kitaptır. Bu kitabın içide bu kitabın sadece yezîdîler tarafından okunması gerektiği ve yabancıların eline geçmemesi söylenir. Beş bölümden oluşur.
Birinci bölüm: Melek tavus'un ezelî oluşu ve sıfatları. Diğer dinlerin artık hükümsüz oluşu ve kitaplarının geçerlililiğini kaybetmiş olduğu.
İkinci bölüm: Ödül ve ceza, reenkarnasyon.
Üçüncü bölüm: Herşeyin melek tavus'un denetiminde olduğunu anlatan bölüm.
Dördüncü bölüm: Mevsimler, yasalar ile ilgili bilgiler ve yabancı inançlara kapılmamak gerektiğine dair uyarılar.
Beşinci bölüm: Kendisini simgeleyen kavramlara saygılı olmayı buyuran bölüm.

İnançları:
''Allah, tavus isimli meleği yarattı ve o da insanı yarattı. Allah melek tavus a (şeytana ) onu sınamak için yarattığı insana secde emri verdi. O tevhidinin büyüklüğü ile secde etmedi. Allah onu denemek için lanetledi. Ama o buna rağmen sevde etmedi ve imtihanı kazandı. Bu sebeple meleklerin en büyüğü olan Melek Tavus affedildi ve dünya ve mahlukat onun hükmüne verildi. ''
Bu ana mantaliteyle inançlarını şekillendiren yezidiler. Şeytana adak adar. Ona taparlar. Ve kendilerini ona nisbet ederler.

Ortaya Çıkış Süreci :
Yezidilik  bir Sünni Şafii Tarikatı iken  zamanla  bazı tasavvuf müntesiplerinde görülen şatahatlar (şer’i değerlere ve inançlara aykırı ifadeler)in  doğru kabul edilmeye başlanmasıyla bozulmuş ve şirke düşmüş bir Müslüman topluluktur. Mecusi, Zerdüşt, karışı bir İslam öncesi dinin zamanımıza kadar ulaşmış ve İslam kültüründen de bir takım figürler almış kalıntısıdır, diyen araştırmacılar da vardır.
Ahmet Teymur Paşa, Yezidilikle alakalı kaleme aldığı eserinde Yezidilik Mezhebinin İslami bir tasavvufi topluluk iken zamanla bağlılarının şatahatlarının genel kabul görerek gayri İslami inançların ön plana çıktığı bir itikadi akım haline geldiği tesbitini yapmaktadır.

Merkezleri :
Irak/ Duhok /Şeyhan/Laleş Vadisi

Adedleri:
Irak bölgesi, yaklaşık adedlerinin 500.000 civarında olduğu varsayılıyor. Türkiye’de de Güneydoğu Anadolu’da yaşıyorlar.

Yezidilere Yardım edilmesinin Sadaka Verilmesinin, Zekattan Pay Verilmesinin Hükmü:
NŞA da; Yezidilere müslümanların destek olması, yardım etmesi, onlar için yardım toplaması caiz değildir.
Bir müslümanın bir konu hakkında caiz mi değil mi diye sorması imanının kemalindendir.
Bu inançta insanlarla evlenilmesi, kendilerine kız verilmesi haramdır. Yiyecekleri şeytana adandığından yenilmez, haramdır.
----
Müslümanların onların çocuklarını kadınlarını yaşlılarını durup dururken öldürmeleri de caiz olmaz. İslam ve müslümanlarla savaşmadıkları müddetçe kendi hallerine bırakılırlar.
Onlara islam davetinin ulaştırılması için müellefe i kulub statüsü verilmesi caizdir. Müellefe i Kulub statüsü verildiyse müslümanlara sığınanlarına eman verilip temel insani ihtiyaçlarının karşılanması caiz olur.

Yezidiler gibi Müşrik hükmünde inançlara sahip olanlara Müslümanlar sadaka vermezler, İslam alimleri ve İslam devleti yöneticileri onlara müellefei kulub statüsü verirse zekattan pay verilerek  kendilerine İslam Olma İslamla tanışma ortamı oluşturulacak şekilde  yardım edilmesi caiz olur.

Haklarında Yazılmış Bilgi Alınabilecek Eserler I

1-اليزيدية ومنشا نحلتهم
2-Yezidi İnanç Ve İbadetleri , Ahmet Turan
3-Yezidiler, Yezidilik Ve Osmanlı Yönetiminde Yezidiler
4-Tarihsel Süreç İçerisinde Yezidiler Ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi Yezidilerinin Günümüzdeki Sosyal Konumu
5-Yezidiler, İnanç Esasları Ve Ritüelleri [The Yezidis, Principles Of Their Belief And Rituals] Mehmet Akça
6-Mardin Yezidileri, İnanç, Sosyal Hayat Ve Coğrafi Dağılım, Yusuf Öz
7-Yezidilerde Sosyo-Kültürel Hayat Ve Din Viranşehir Örneği
8-Yezidilik Teolojisi

Haklarında Yazılmış Eserler II
 
Gazavi-Abbas ,Tarihu'l-Yezidiyye Ve Aslu Akidetihim 1935/1354
Astan-Fethullah,Yezidiler ,1983
Uygun-Adem ,Yezidilik İnanışlari Ve Kitaplari ,1992
Sever-Erol ,Yezidilik Ve Yezidilerin Kökeni 1993
Okçu-Davut ,Yezidilik Ve Yezidiler-Mülakat Metodu İle- 1979
Başbuğ-Hayri, Yezidilik İnanci 1987
Ebu Firas Ubeydullah B. İbl  Er-Red Ale'r-Reafida Ve'l-Yezidiyyeti'l-Muhalifeyn Li'l-Mille
Teymur Paşa-Ahmed,  El-Yezidiyye Ve Menşeu Nahletihim ,1352
Hayyatzade-Muhammed B. Ahmed,   El-Feridetü's-Seniyye Fi Beyani Akaidi'l-Yezidiyye
Guest-John S. The Yezidis 1987
Sirma-İhsan Süreyya Haz.,   Yezidiler ,1966
M. Nuri ,Abede-İ İblis Yezidi Taifesinin İtikadi Adeti Evsafi ,1328
Tori, Bir Kürt Düşüncesi Yezidilik Ve Yezidiler 2000
Demluci-Sadık ,El-Yezidiyye 1949/1368
Çul-İsmail Bey ,  El-Yezidiyye Kadimen Ve Hadisen ,1934
Cerad-Halef,   El-Yezidiyye Ve'l-Yezidiyyun, 1995
Lescot-Roger, Enquete Sur Les Yezidis De Syrie Et Du Djebel Sindjar 1975
Ziyai-Ali Ekber,    Fihrisu Masadiri'l-Fıraki'l-İslamiyye El-Masadirü'l-Yezidiy 1994/1415
Turan-Ahmet , Güneydoğu Anadolu Yezidileri Tarihçeleri Coğrafi Dağilimları, 1987
Azzavi-Abbas,  Tarihu'l-Yezidiyye Ve Aslu Akidetuhum ,1935/1354
Guest-John S. , The Yezidis A Study İn Survival ,1987
Astan-Fethullah ,Yezidiler ,1983
Lescot-Roger , Yezidiler Din Tarih Ve Toplumsal Hayat Cebel Sincar Ve Su.
Çelik-Ahmet  , Yezidiler Dün-Bugün Röportaj-İnceleme 1977
Beysanoğlu-Şevket , Yezidiler İnançlari Gelenek Ve Görenekleri İle 1988
Öztemir-B. Murat ,  Yezidiler Ve Süryaniler 1988
Guest-John S. , Yezidilerin Tarihi Meleke Tawus Ve Mishefa Re'in İzinde
Sever-Erol  , Yezidilik Ve Yezidilerin Kökeni 1993
 Rabtaki Abdullah , Risale Fi Beyan Mezhebu'l-Taifati'l-Yezidiye
El-Yezidi-Celaleddin Muhammed B. Abdullah , Tuhfetü'l-Müneccimin  
Nuri Abdahi ,İblis -Yezidi Taifesinin İtikadati Aadti Evsafi 1328
 Les ,Yezidis Du Mont Sindjar -Adorateurs D'iblis- 1963
Menant-Joachim  Les  Yezidiz Episodes De L'histoire Des Adorateurs De Diable 1892
Aydın-Mehmet  ,Yezidiler Ve İnanç Esasları 1988
 

Mülahaza: Yardım etmek caiz midir diye bir soru bile yanlış... Bir yerde mazlum varsa orda elini uzatan misyonerler değil müslümanlar olmalı... Lafa gelince bizden iyisi yok ama hala birilerini oraya götürmeye kurtulan insanlarda oluşan islamofobiyi gidermeye ikna edemedim... Ezidilerin kim olduğunu neye inandığını bir kürt olarak biliyorum ama bu onların şu an soykırım uygulanan bir toplum oldukları gerçeğini değiştirmiyor...

el cevab:
Yanlış zeminin yanlış yorumu olmuş.
Öncelikle bir müslüman her zeminde mubah -caiz- mi?, haram mı helal mi, farz mı vacip mi gibi açılardan karşılaştığı konuya bakmalıdır.

-----
Yani bir müslümanın bir konu hakkında caiz mi değil mi diye sorması imanının kemalindendir. Bunu eleştirmemeniz gerekir.
--
Diğer taraftan insani değerler çerçevesinde bizler hem insanlara hem de insandan başka bütün mahlukata rahmet nazarıyla bakan bir dinin mensuplarıyız. Elbette aç olana yemek, darda kalana çare, yardım isteyene eman vermek en çok bize yakışır. Ama inanç, insanı olarak Humanist bir anlayışla değil.
Bunun için de asıl inançları şeytana tapmak ve şeytanın en büyük fitnesi olan ben gerçek muvahhidim... Anlayışına hizmet etmek ve kendilerini ''Şeytanın Tevhidninin Erleri'' olarak niteleyen insanlara kol kanat germek durumunda olmadan bir insan ve müslüman olmanın gereklerini onlara karşı göstermek ve uygulamak durumundayız.

“Yeryüzünde fitne kalmayıncaya ve din yalnızca Allahın oluncaya kadar o mişriklerle cihad edin” [1] ayeti ne muhalefet eden bir rahmet ve uygulama ya düşmemekte çok önemsenmelidir.
İslamafobia bir oryantalist kavramdır. Onlar öyle düşünmesin diye Allah’a küfredenlere kardeş muamelesi yapamayız. Şeytana tapanlara elbette gelin size tapınak yapalım da şeytana rahat rahat tapının diyemeyiz.

Mülahaza:
Benim yazdığım şeyden gelin size tapınak yapalım yada hadi hümanist olalım da tüm dinleri tek çatı altında toplayalım sözünü anlamanız gayet anormal... Zaten müslümansak hoşgörülü olmak içimizde olmalı hümanizm dinimizin bir getirisi... Bu insanlara islam adına katliam uygulanıyor ve bunu engellemek yada onlara islamın bu olmadığını göstermek boynumuzun borcu... Yardım etmek caiz mi derseniz o anda biteriz çünkü ışit pislikleri tebliğ yapmadan katliam yapması konusunu kimseye açıklayamayız... Yardım ederek bunu gidermek varken acaba yardım edersek günaha girer miyiz diye vakit harcamak, ne kadar doğru?

Yaradandan ötürü yaradılanı sevmek...  İyi niyeti bu söz bile sağlayamıyorsa hiç bir belgesel sağlamaz...

el cevab: İman sahibi başka din ve mitolojilerin ve ideolojilerin değerleriyle konuşmamalıdır.
Sizin sözleriniz de din ve insanlığınız sanki ayrıymış hissine kapılıyor insan.
Söylediğiniz ve yaptığınız doğru tesbitler yanlış jargon ile karışık bir islami-entellektüel söyleme dönüşüyor.
---------
Lütfen uyarımın ana hedefine dikkat edin.
Allah din olarak yaşam biçimi inanç amel ve ahlak olarak sadece islamdan razı olmuştur. Ve islam tek referansımızdır. Bu tek refarans oluş doğmatik değildir. Düşündük araştırdık varlık muhasebesi yaptık. Allaha ve resulune teslim olduk. Başka bir islam yoktur.
---
Yaradandan ötürü yaratılanı sevmek elbette dinimizin bize öğrettiği erdemlerden. Ama Allah’a şirk koşulmasını ve şeytana tapılmasını ''olurlamadan'' insani yardım durumundayız.
---
İşid hakkında yazdıklarınız da genel media bilgilendirmelerine dayanıyor. Yüzü maskeli insanların ya da hangi islam ve islami değerlere bağlı oldukları bilinmeyen insanların yaptıkları; ırakı işgal edip orada bu kaos ortamını oluşturanların planıdır.
---
Ülkemize yezidi inancı mensuplarının transfer edilmesi için yapılmış bir medyatik haber kurgulu plan karşısındayız. Gibi...

Mülahaza:
Hımmm yani bizi yezdana inandırmaya çalışıyorlar amaç bu diyorsunuz? Eksik bilgi bu işte bir kere ezidilik anne veya babadan gecen bir din yayma gibi bir amaçları yok ve emin olun ne namaz kılan ne oruç tutan aklı fikri kıyafette rujda olan Suriyeli kardeşlerimiz kadar ülkenize zarar vermezler... Üstelik kızılaydan yardım işite giderken abd işitin boşalttığı yerleri bombalayıp kendini müdafaa ederken adamlar burda Adana’da Urfa’da tedavi edilirken bu adamlara sahip çıkanlar terörist bile diyemezken siz acaba yardım etsek mi diyorsunuz..
.

el cevab: ''Yazidiler; zararsız şeytana tapanlar '' diyorsunuz yani...
Suriyede ki şeytana tapan insanlık katilinin de şeytana taptığını unutarak...
Sizinle yezidilere işidin yaptıklarını savunan ya da eleştiren durumunda değiliz.
Elbette bu konu kritik edilebilir.
Burada fıkıh dersleri grubunda 7 şeytana tapanlara dini açıdan yardım etmek sadaka vs vermek caiz midir açısından bu konuyu işledik.
Ülkemiz ve Tc devletinin onlara kucak açması dini olamaz. Siyasidir. Dolayısıyla da dini siyaset uygulanmadığına göre bizim gündemimiz değildir.
---
Ama traji-komik olan şudur. Kendilerine Allah’a teslim olduk diyenlerin, müslümanım diyenlerin şeytana tapanlara sadaka vermek düzeyinde akıl ve kalplerinin hümanist ateist insancıllık duygularıyla işgal edilmiş olmasıdır.
''Allah teala buyurdu ki,
İnneş şeytane aduvvun lekum. Fettehizuuhu aduvve ''
Şeytan sizin düşmanınızdır. Ey iman edenler onu düşman bilin.

Fıkıh dersleri grubu zaman zaman bu tür diyaloglara sahne olabiliyor.
Ve konu ana çerçevesinin dışına taşabiliyor.
Lütfen birbirinizi kıracak uslub ile birbirinize hitab etmeyin.

-------
Dini bir amel dini çerçevesinde yapılırsa sahih olur.
Şeytana tapanlara müslümanlar ancak bir açıdan hayati -insani destekte bulunabilir. O da müellefe-i kulub formatıdır.
----
Ama ülkemiz demokratik laik-sosyal hukuk devletidir. Ülke yöneticileri uygun insani yardımları zaten yapıyorlar. Meselenin bu boyutu da bu grubun alanı dışındadır. Onu da doğrumu yanlış mı boyutuyla burada gündem etmiyoruz.

Eski eserler dergisi 19. Sayı (Yezidiler - Ezidiler ve İnançları)

Türkiye’de yezidilik ve yezidiler hakkında yapılan çalışmalar (yezidi ve ezidi bibliyografyası)
Yezidilerin inanışlarına dair bazı temel prensipler
Bu kavme neden yezidi denmiştir? Yezidiler şeytana nasıl taptılar?
Anadolu’da yok olmaya yüz tutan dini topluluklardan yezidiler
Yezidilik hak dinlerden midir? Yezidilere yardım edilmesi caiz midir?.

İlgili makaleleri bu linkten okuyabilirsiniz.

[1] el Enfal 39

women cheat on their husbands married men having affairs unfaithful wife
click here why men cheat on beautiful women why do married men cheat
abortion methods terminating pregnancy at 20 weeks articles on abortion